اصغر محمودآبادی انگیزه خود از نگارش این کتاب، پاسخ به این پرسش می‌داند که چه چیزی موجب شده ایران، بر خلاف تمدن‌های رقیب و همسایه‌ای در طول هزاران سال، همچنان برقرار و پاینده بماند. محمودآبادی در این کتاب که بیش از ۶۰۰ صفحه دارد، در ۲۶ فصل، به بررسی تاریخ ایران در دوره‌های زمانی مختف ایران باستان و از جهات مختلف پرداخته است. کتاب حضور ایران در جهان باستان، بررسی تاریخ ایران را از تمدن عیلام و سپس ماد آغاز می‌کند و تا فروپاشی ساسانیان پی می‌گیرد. این کتاب بیشتر نگاهی تحلیلی به تاریخ سیاسی ایران باستان و در آن بین گاه به حوزه‌های فرهنگی و اجتماعی نیز می‌پردازد