مرزبان‌نامه کتابی به زبان مازندرانی، نوشته اسپهبد مرزبان است. بعدها سعدالدین وراوینی آن را از زبان طبری به پارسی دری نقل کرد. این اثر، یکی از آثار ارزشمند زبان فارسی است که در نیمه اول قرن هفتم نوشته شد. مرزبان‌نامه از جمله شاهکارهای بی‌چون و چرای ادب فارسی و مازندرانی است. مرزبان‌نامه از زبان حیوانات و به تقلید از کلیله و دمنه نوشته شده‌ است. در واقع، نویسنده کتاب از طریق داستان‌های غیرمستقیم و از زبان حیوانات پندهای خود را به پادشاه زمان خود می‌گوید. روزی روزگاری، چوپانی بود که هر روز گله ی گوسفند و بزغاله هایش را به صحرا می برد تا خوب علف بخورند و بازی کنند. غروب هم که می شد، همگی شاد و سر حال و راضی به مزرعه برمی گشتند.