کتاب حاضر، نقدی است بر سنت‌های غلط و دست و پاگیر تعلیم و تربیت و فرهنگ. نگارنده در این راه از زبان طنز مدد جسته و سخت‌ترین و خشک‌ترین اصول و مفاهیم آموزش و پرورش را در ارتباط با مطالعه به نقد کشیده است. او معتقد است در امر مطالعه و علاقه به آن، هر کودکی، روش‌های خاص خود را دارا است و استفاده از فاکتورهای کلیشه‌ای برای ترغیب فرزندان به خواندن، فقط آن‌ها را خسته و دل‌زده می‌کند. وی نظریه‌های خویش را در قالب چهار بخش تولید کیمیاگر؛ باید مطالعه کرد (جزم‌اندیشی)؛ پیش به سوی خواندن و قرائت ما از ده فرمان (یا حقوق زوال‌ناپذیر خواندن) ارائه کرده است.