نویسنده در اين کتاب با رويکردی تاريخی ـ انتقادی به پيدايش و جايگاه دانش اسباب نزول و سير تاريخی آن از آغاز تا دوران کنونی می پردازد. سپس به ساختار روايات و بررسی توصيفی و آماری متون اين روايات و اخبار، اشاره می کند. يکی از مباحث مهمی که در کتاب حاضر مطرح شده، تاثير اخبار اسباب نزول بر علوم قرآنی است. نگارنده هم‌ چنين به تاثير اسباب نزول بر وحی، قرائت‌ها، نسخه‌ها و تفسير می پردازد و در هريک از اين حوزه‌ها به نقد روايات وارد می شود و در آن حوزه به جرح و تعديل روايات و چگونگی شکل‌گيري اين روايات در قوه‌ی خيال قصه‌پردازان واضعان می پردازد. کتاب دارای چهار فصل با عنوان‌های «دانش اسباب نزول، جايگاه، پيدايش و تدوين»؛ «تحليل ساختار اسباب نزول»؛ «تاثير اسباب نزول بر علوم قرآنی»؛ و «جنبه تحليلی و تاريخی در اخبار اسباب نزول» است.