در این کتاب، الگویی برای درک تغییرات ادبی در ایران و درکی از شکل‌گیری تاریخ ادبیات نوین فارسی ارائه کرده‌ام. در توضیح این الگوی تحلیلی و در نگارش این تاریخچه از بررسی عناصری از قبیل جنبش ادبی، خلاقیت ادبی، ایدئولوژی و استعاره‌هایی که نویسندگان معاصر ایرانی برای بیان علائق ایدئولوژیک خود به کار برده‌اند بهره برده و به‌ویژه در روابط متقابل این عناصر با یکدیگر تأمل کرده‌ام. کوشیده‌ام از دیدگاه تاریخ‌نگاری نو، آثار ادبی دوران معاصر و چگونگی خلق و کاربرد متون ادبی را تحلیل کنم و از این رهگذر و کنار هم قرار دادن شیوه‌های متداول ساختارگرایی به دیدگاه جدیدی از نظریۀ ادبی دست یابم.