عقل سلیم یا حس مشترک، رسالهای است که توسط توماس پین نوشته شدهاست. ابتدا این رساله در ۱۰ ژانویهٔ ۱۷۷۶ و به هنگام انقلاب آمریکا بینام منتشر شد. عقل سلیم که با «نوشته شده توسط یک مرد انگلیسی» امضا شده بود، در اندک مدتی به موفقیت دست یافت. نسبت به جمعیت آن روزهای مستعمرهها، عقل سلیم پرفروشترین و درگردشترین کتاب در سرتاسر تاریخ آمریکاست. عقل سلیم زمانی به تبیین علل بایستگی رهاییِ آمریکاییان مستعمرهنشین از سلطه بریتانیا میپرداخت که هنوز مناقشهها بر سر خود استقلال ادامه داشت و موضع مشخصی اتخاذ نگردیده بود. پین رسالهاش را به شیوهای نوشت و به گونهای استدلال کرد که برای عامهٔ مردم قابل فهم باشد؛ بدین منظور برخلاف نویسندگان عصر روشنگری که از فلسفه و مراجع لاتین بهره میبردند، عقل سلیم را مشابه یک موعظه و با اتکا بر کتب مقدس ساختاربندی کرد تا برای عموم مردم قابل فهم باشد و نه فقط برای روشنفکران. گوردون اس. وود، تاریخنگار آمریکایی، عقل سلیم را «آتشافروزترین و مشهورترین رسالهٔ تمام دوران انقلاب» توصیف کرد.
