نویسنده در این کتاب در دو بخش، به بررسی فرضیههای اصلی «زیگموند فروید» (18561939م)، روانکاو، پرداخته است. بدین ترتیب در بخش نخست، تصویر سادهای از اثر قوانین نسبی بر روی فعالیتهای روانی و همچنین چگونگی وجود روان خود آگاه و ناخودآگاه و مکانیسمهای روانی چون: تنازع روانی؛ بازپسزنی و...، ارائه میشود. ضمن آنکه در این بخش روش تجزیة روان برای یافتن دلایل ناخودآگاه امراض روانی و همچنین وجود جنسیت در اطفال و نقش عقدة «اودیپ» در رشد روانی تشریح میشود. همة موارد ذکر شده در بخش دوم کتاب نیز با تفضل بیشتری بررسی میگردد، به علاوه در این بخش مسائل بالینیای چون: اضطراب و احساس عذاب وجدان و همچنین فرضیههای جدیدی چون: وجود غرایز و اصل لذتخواهی تحلیل میشود. از آنجا که هدف از نگارش بخش دوم کتاب، دفاع از روانکاوان غیرپزشک بوده است، فروید در این بخش تا حدودی دربارة ارزش درمانی در روانکاوی و چگونگی درمان و عدم احتیاج آن به یک دانش پزشکی وسیع توضیح میدهد. لازم به ذکر است در صفحات آغازین کتاب شرح حالی کوتاه از زیگموند فروید، آورده شده است.
