کتاب «دفترخاطرات پاین: سفر پیاده سه ماهه در ایران در ۱۸۸۴»، نوشته جان کامپتون پاین، یکی از گنجینه‌های کمتر شناخته شده ادبیات سفرنامه است که تصویری زنده و جذاب از ایران دوره قاجار را ارائه می‌دهد. این کتاب، که بر اساس یادداشت‌های روزانه پاین در طی سفرش به ایران نگاشته شده، نه تنها یک اثر تاریخی با ارزش است بلکه بینش عمیقی درباره فرهنگ، جامعه و جغرافیای آن دوره از ایران ارائه می‌دهد. «دفترخاطرات پاین» مسیر سفر پاین را از لحظه ورودش به خاک ایران تا پایان سفر سه ماهه‌اش دنبال می‌کند. پاین، با دیدی کنجکاو و تیزبین، از شهرها، روستاها، کوه‌ها و دره‌های ایران می‌گذرد و در عین حال، توصیفات دقیق و جذابی از مردم، سنت‌ها، آداب و رسوم و زندگی روزمره آن‌ها ارائه می‌دهد.