نمایش‌نامه‌ی مناظره‌ی وایادولید نوشته‌ی ژان کلود کاری‌یر، به مناظره‌ی تاریخی میان خوان گینس دو سِپولْوِدا و بارتولومه د لاس کازاس در خلال سال‌های 1551-1550 می‌پردازد. خوان گینس دو سِپولْوِدا ، روحانی بلندپایه‌ی کوردوئه، بزرگ‌ترین یونانی‌شناس و مفسر آثار ارسطو، در سال 1543 کتابی با عنوان دموکراتس ثانی علیه سرخ‌پوستان منتشر کرد و در آن جنگ با آن‌ها در سرزمین‌های نو را مشروع دانست. هنگامی که می‌خواست کتاب را در اسپانیا منتشر کند، با مخالفت روبه‌رو و ناچار شد در برابر بارتولومه دِ لاس کازاس، روحانی بلندپایه‌ی فرقه‌ی دومینیکن‌ها و حامی سرخ‌پوستان، از کتاب خود دفاع کند، و این همان مناظره‌ی وایادولید است. کاری‌یر در اثر خود به این مناظره‌ی تاریخی جان می‌بخشد و به‌خوبی از عهده‌ی نشان‌دادن تنش، نه میان این دو شخص، بلکه میان این دو جهان‌بینی برمی‌آید. این اثر درصدد دفاع از هیچ‌یک از نظریات نیست. خواننده انگار که در میان تماشاچیان آن مناظره باشد، پیچیدگی‌های چنین مناظره‌ای را درک می‌کند و البته در قضاوت خود تنهاست.
